Faiz
6+ yaşBelirli koşullarla para kullandırmanın karşılığında ödenen veya alınan tutar.
Kısaca
Faiz, birikim veya borç sözleşmesinde paranın belirli süre kullanımına bağlı hesaplanan tutardır. Alacaklıya ödeme olabilir, borçlu için maliyet olabilir. Her hesap faiz getirmez ve her yatırım kazancı faiz değildir. Oranın hangi dönem için verildiği önemlidir: aylık yüzde 5 ile yıllık yüzde 5 aynı değildir. Basit veya bileşik hesaplama, ücret, vergi ve para hareketleri sonucu değiştirir. Bu sayfadaki sayılar yalnız eğitim örneğidir. Aile içinde verilen bir ek ödeme banka ürünü sayılmaz. KidCash’te yetişkinin ayarladığı faiz aile anlaşmasına göre kayda eklenebilir; uygulama para tutmaz ve banka getirisi sağlamaz. Gerçek ödemeyi yetişkin üstlenir.
Örnek cümle
“40 örnek TL’ye bir dönem için yüzde 5 eklenirse faiz 2 TL, toplam 42 TL olur.”
Çocuklar için neden önemli?
Faizi anlamak için önce hangi yönde para hareketi olduğunu sorun. Bir birikime eklenen 2 TL gelir yönünde, bir borç için ödenen 2 TL maliyet yönünde olabilir. Ancak yüksek oranı tek başına iyi veya kötü diye etiketlemek yeterli değildir. Risk, erişim, vade, ücret ve gerçek koşullar okunmalıdır. Varsayımsal 40 TL’ye tek bir dönem için yüzde 5 uygulanırsa 40 çarpı 0,05 eşittir 2 TL bulunur. Sonraki dönemde 42 üzerinden aynı oran uygulanırsa 2,10 TL eklenir; bu bileşik örnektir. İlk 40 üzerinden devam edilirse her dönemin faizi 2 TL olur; bu basit örnektir. Gerçek ürünlerde gün hesabı ve yuvarlama farklı olabilir. Bir borca yalnız oran yazıp kesin kapanış tarihi söylemek için ödeme akışını da bilmek gerekir. Çocuğun bu konuyu öğrenmesi için aileden faizli borç alması gerekli değildir.
Nasıl anlatabilirsiniz?
Bir kâğıtta “başlangıç, dönem, oran, hesaplanan tutar” başlıklarını kullanın. Önce 40 ve yüzde 5 ile tek dönem hesaplayın. Sonra aynı oranı yıllık ve aylık diye iki ayrı başlık altında gösterin; yalnız sayının aynı olmasının süreyi aynı yapmadığını konuşun. Hesaplayıcı kullanılıyorsa bütün girişleri birlikte okuyun. Aile bir eğitim faizi vermeyi seçerse bütçesine uygun, açık ve değişiklikleri önceden konuşulan bir anlaşma yapmalıdır; çok yüksek bir oranı normal banka koşulu gibi sunmayın. Katılmak istemeyen çocuk veya aile için faizsiz hedef takibi de mümkündür. Gerçek bankada oran değişken mi, kesinti var mı, para ne zaman kullanılabilir gibi soruları yetişkin araştırır. Çocuk şifre veya doğrulama kodu paylaşmaz. Sonunda kâğıttaki artışı gerçek ödeme ve aile kaydıyla eşleştirin. Ücretsiz eğitim hesabı, resmî finansal sözleşmenin veya kişiye özel uzman görüşünün yerine geçmez.
Sık karşılaşılan yanılgılar
- “Faiz yalnız birikimle ilgilidir.” Borç için maliyet de olabilir; kimin kime ödeme yaptığını sorun.
- “Oran ne kadar yüksekse o kadar iyidir.” Yönü, dönemi, riski ve maliyeti okumadan karar verilemez.
- “Faiz ve bileşik faiz aynıdır.” Bileşik hesapta önceki faiz de sonraki hesaba katılır; basit hesapta katılmaz.
İlgili terimler
Ebeveynler için diğer kaynaklar
Yaşa göre harçlık
Önerilen tutar ve ev işleri
Ev işi düzeni kurma
Sürdürülebilecek bir düzen
Büyükanne ve büyükbabadan para hediyesi
Hediye parası nasıl düzenlenir?
Para sözlüğü
Çocuklara anlaşılır 40’tan fazla terim
Ücretsiz yazdırılabilirler
Çalışma sayfaları, tablolar ve takip sayfaları
Hesaplayıcılar
Harçlık, birikim ve bileşik faiz
Yenilikleri takip edin
Ayda yaklaşık iki kez yeni ücretsiz rehberler, yazdırılabilirler ve bazen fırsatlar gönderiyoruz. İstenmeyen posta yok, istediğiniz zaman çıkın.
Üç e-posta türü vardır: 30 günlük karşılama serisi, iki haftada bir bülten ve isteğe bağlı günlük blog yazıları. Kayıttan sonra istediklerinizi seçin. Her birinden tek tıkla çıkabilirsiniz.